Sabiq müdafiə naziri: “Ruslar üçün ideal variant payız və qış döyüşünə hazırlaşmaqdır”

Andrey Zaqarodnyuk: “Ruslara lazım olan son şey NATO-nun bu müharibəyə öz bölmələri ilə girməsidir. Bu baş versə, rusların sonu olacaq”

Ukraynanın Müdafiə Strategiyaları Mərkəzinin sədri, keçmiş müdafiə naziri Andrey Zaqarodnyuk “Radio NV”-yə müsahibə verib.

Reyting.az sabiq nazirin müsahibəsini təqdim edir.

- Rusiya Federasiyası xarici işlər nazirinin müavini Andrey Rudenko Moskvanın Ukrayna ilə sülh danışıqlarını bərpa etməyə hazır olduğunu deyir. Bu mesajdan hansı nəticəni çıxara bilərik?

- Bu, qondarma atəşkəs ssenarisinə keçiddir. Döyüşə hazırlaşa bilmirlər, bölmələri çatmır, hazırlamaq üçün vaxt lazımdır. Yəni onlar yeni ehtiyatlar formalaşdırırlar, dəqiq bilirik. Koordinasiya olmadan, bu qrupların kollektiv təlimi olmadan onları cəbhəyə göndərirlər. Onların bərpasına, yerləşdirmək üçün yeni bölmələr yığmağa zaman lazımdır. Bütün bu atəşkəs söhbətləri insanlarda atəşkəsin yaxşı olduğunu, insanların ölmədiyini, heç bir inkişaf olmadığını və s. təəssüratı yaradır. Qısası, atəşkəs hisslərin manipulyasiyasıdır. Əslində, əsas məqsəd sonrakı mərhələdə daha böyük güclə hücumu davam etdirməkdir. Rusiyanın strateji baxımdan mövqeyini dəyişdiyini göstərən heç bir əlamət yoxdur.

- Ukraynada adekvat başa düşürlər ki, əgər onlara ağciyərlərinə hava toplamaq imkanı verilsə, bu, daha pis və bəlkə də daha çox ölüm, daha çox dağıdılmış şəhərlər və daha çox qan olacaq...

- Dövlət rəsmisi Podolyakın belə şərhi var idi: zəhmət olmasa, torpaqlarımızı tərk etmədən atəşkəs təklifi ilə bizi narahat etməyin! Yəni, atəşkəs zaman qazanmaq və yenidən məşq etmək üçün vaxt ayırmaqdır.

Bəli, bunu Kiyevdə başa düşürlər. Və başa düşmək lazım olan başqa bir məqam var: indi bütün dünyada bu müharibəni ağ-qara, şərə qarşı xeyir kimi qəbul edirlər. Çünki həqiqətən Ukrayna demokratik ölkədir, heç kimə toxunmayıb, sakit inkişaf edib, ona görə də totalitar Rusiyadan hücum gəlir və s. Yəni bütün dünya, bütün informasiya məkanı indi Ukrayna üçündür. Onlar atəşkəs razılaşması təklif edərək, bizi dərhal onu pozmaqda ittiham etməyə davam edəcəklər. Halbuki özləri pozacaqlar, biz cavab verəcəyik, sonra deyəcəklər ki, Ukrayna pozub və s. Onlar isə danışıqları atıb informasiya məkanını çaşdıracaqlar ki, müqavilə imzalayıblar, müqavilə yerinə yetirilmir, Ukrayna sülh istəmir və s. Ona görə də bu, bizim üçün son dərəcə təhlükəlidir. Minsklə belə etdilər. Yəni, bizi daim onu pozmaqda ittiham edirdilər, daim günahkar olurduq.

- Sizcə, Rusiya nə qədər qüvvəsini bərpa etməlidir ki, cəbhənin müxtəlif hissələrinə hücum və təzyiqi artırsın?

- Müxtəlif versiyalar var. Britaniya kəşfiyyatı bəzi bölgələrdə bir ayla bağlı vəziyyəti, Vaşinqton Müharibə Araşdırmaları İnstitutu isə digər sahələrdə iki ay haqqında yazır. Amma ümumilikdə gördüyümüz rəsmilər yayın sonuna kimi deyirlər. Ruslara yayda döyüşmək çətindir, bunu bilirlər, çünki texnikaları da buna hazırlıqsızdır. Onlar üçün ideal variant yay fəslini birtəhər qaçırmaq, payız və qış döyüşünə hazırlaşmaqdır.

- Avadanlıqları konservasiyadan çıxarmaq və səfərbərlik aparmaq üçün onlara bu vaxt lazımdırmı?

- Bəli. Bu, eyni zamanda yeni bölmələrin koordinasiyası, bir-biri ilə işləməyi öyrənmək üçün vacibdir. Çünki indi göndərilən bölmələrdəkilər heç vaxt birlikdə işləməyiblər. Bu, hər hansı proqramı təşviq edən hər bir tərəfdaş üçün olmalıdır. Yəni onların fərdi hazırlığı və kollektiv hazırlığı olmalıdır. Onların indi nə fərdi, nə də kollektiv üçün vaxtları yoxdur. Hazırlanmış aqreqatlar, konservləşdirilmiş, sınaqdan keçirilmiş avadanlıqlar və s. bizə göndəriləndə, şübhəsiz ki, bizim üçün asan olmayacaq.

- Beloqorovka və Çornobaivka... Bilmirəm, siz bunu müəyyən bir Rusiya hərbi hadisəsi kimi görürsünüzmü, amma əslində qoşunların qırğına aparılmasının səbəbi nədir?

- Bu, daha çox qoşun idarəsi ilə bağlıdır. Bu, onların bu qərarın icra olunduğu yerdən çox uzaqda qərar qəbul etmələrinə yanaşmadır. Qərarlar veriləndə isə harda, nəyi, necə görmürlər. Və hər şey mərkəzləşdirilmiş şəkildə həyata keçirilir. Bu, bizim və NATO-dan çox fərqli olan köhnə sovet qərarlarının mərkəzləşdirilməsi sistemidir. Əslində, onlar sadəcə olaraq səhvləri təkrarlayırlar. Bu isə sovet dövründən məlumdur, bu, İkinci dünya müharibəsi, Əfqanıstan müharibəsidir. Bu yeni bir şey deyil. Amma bizim üçün başqa sistemlə müqayisədə vəhşi görünür.

- Doğrudan da güman edə bilərsinizmi ki, Putin Severski Donetsinə məcbur etmək cəhdi kimi əməliyyatları şəxsən planlaşdırır?

- Britaniyalılar yazır ki, o, belə çox operativ səviyyədə, briqada komandiri səviyyəsində və s. planlar qurur. Bir sıra mənbələr onun əməliyyatın planlaşdırılmasında şəxsi iştirakının tamamilə görünməmiş olduğunu iddia edirlər. Əgər belədirsə, deməli, etibar etməmək üçün heç bir səbəbimiz yoxdur.

- Hər halda, Rusiya mənbələri dolayısı ilə Rusiyanın kapitulyasiyasını müzakirə edirlər. Skabeevanın ağzından “kapitulyasiya” sözü eşidilib. Doğrudanmı onlar Rusiyanın belə bir təslimolma ehtimalı barədə düşünürlər?

- Nə düşündüklərini bilmirəm, amma əminliklə deyə bilərəm ki, irəliləyişin olmaması onları şoka salıb. Çünki üç gün ərzində istədikləri əraziləri tuta bilmədilər, sonra da şok oldu ki, Xersondan başqa heç bir şəhəri tutmağı bacarmadılar. Sonra dedilər: şərqdə növbəti mərhələyə keçək, əlimizdən gələni cəmləşdirək. Və təbii ki, onlar tamamilə əmin idilər ki, əllərində olan hər şeyi cəmləyib, çox tez uğur qazana biləcəklər. Amma bu baş vermədi.

Böyük itkilər görürlər, başları çox qarışıqdır. Və necə deyərlər, “ağılda olan dildədir”. Buna görə də, prinsipcə, yəqin ki, artıq hər şeyin əldən çıxdığını düşünürlər.

- Genişmiqyaslı işğaldan sonra rusların texnika ilə birlikdə döyüşə hazır hissələrinin təxminən üçdə birini bu müharibədə itirdiyi barədə məlumat verən kəşfiyyata etibar etmək olarmı?

- Bu, bizim təxminlərimizlə tamamilə üst-üstə düşür. Beləliklə, özünüz üçün hesablayın. Hardasa 25 min üstəlik desək, üçdə biri yaralanır. 75 min yaralıdan, ölənlərdən danışırıq. Nəzərə alın ki, onlar bura 120-140 min quru qoşunu gətiriblər və biz onlardan danışırıq. Quru qüvvələri, üstəlik, Rosqvardiyanın 40 minlik qüvvəsi. Yəni ərazilərimizə 190 min qüvvə gətiriblər. Xatırladığım qədəri ilə onların 30 minə yaxını hələ də donanmada endirimlə işləyirdi. Və beləliklə, itki mənfisi üçdə birinə yaxınlaşır.

- Aviasiya ilə bağlı məlumatınız varmı? Başa düşürəm ki, onlar taktikalarını dəyişib, Ukraynanın hava məkanına daxil olmadan strateji bombardmançı təyyarələri vurmağa çalışırlar?

- Bu doğrudur. Ukrayna ərazisinə girir, amma çox tez və gecikmədən çıxırlar. Məhz ona görə ki, onlar artıq 200 təyyarəni itiriblər. Yəni onlar üçün bu, həm də böyük itkidir. Onlar tamamilə ruhdan düşürlər. Yeri gəlmişkən, bu, müharibənin bütün gedişatını dəyişdi. Çünki əvvəldən bütün analitiklər, o cümlədən əcnəbilər havada üstünlük, daha doğrusu, havada dominantlıq əldə edəcəklərinə və beləliklə, bütün təyyarələrini havada bizə tərəf göndərə, bütün hədəfləri vura biləcəklərinə inanırdılar. Yəni biz heç bir ciddi texnologiya konsentrasiyasını edə bilməyəcəyik və s. Və bu baş vermədi. Bəli, bizim hərbi infrastrukturumuz, qərargahımız və s. dağıdılması olmadı. Və buna görə də müharibə daha çox atəşə, quruya, artilleriyaya keçid etdi. Üstəlik, onlar üçün şok oldu. Yeri gəlmişkən, dünya üçün də şok olaydır. Çünki Qərb dünyası rusların Ukraynada uğur qazanacağına tam əmin idi. Amma bu baş vermədi, Ukraynada keçmədi.

- Rusiyanın strateji aviasiyasına qarşı çıxmaq ehtimalı nə qədər yüksəkdir?

- İmkan var, amma imkan və şəraitimiz olduğu təqdirdə onlar həqiqətən bizim ərazidə və ya Rusiyada hərəkətlərimizdən narahatdırlar. Ancaq iki məqam var:

Birincisi, biz açıq şəkildə Rusiya ərazisi üzərində heç bir obyektə hücum etmək fikrində deyilik. Əgər şəhərlərimizi vuran bombardmançı təyyarəni vursaq, harada olursa-olsun, buna mütləq haqqımız var.

İkincisi, bu eskalasiya mifi, daha doğrusu nəzəriyyədir. Rusiya Federasiyasının imkanlarının dərinliyini və qabiliyyətinin dərəcəsini hələ dərk etmədikləri bir vaxtda mövcud idi, çünki onların sayı ilə hesablanırdılar. İndi getdikcə daha çox insan anlayır ki, eskalasiya ola bilməz. Çünki onlar artıq maksimum eskalasiyaya çatıblar. Yəni, bacardıqları qədər bütün imkanlarından istifadə ediblər.

Yəni biz Rusiyanın imkanlarının sonunu çox aydın görürük. Biz görürük ki, onların nə qədər ehtiyatı, nə qədər texnikası və nə qədər adamı var. Böyük miqyaslı super eskalasiya ola bilməz. Və əgər onlar bir vaxtlar Üçüncü dünya müharibəsindən, beynəlxalq müstəviyə keçməsindən, başqa ölkələrin də iştirakı ilə və s.-dən ehtiyat edirdilərsə, artıq başa düşürlər ki, Üçüncü dünya müharibəsi ola bilməz, çünki Rusiyanın buna imkanı yoxdur. Ruslara lazım olan son şey NATO-nun bu müharibəyə öz bölmələri ilə girməsidir. Bu baş versə, rusların sonu olacaq. İndi isə Ukraynanın öhdəsindən gələ bilmirlər. Və əksəriyyəti hələ bizə gəlməmiş köməyi ilə qarşılarında dururuq. Bu mənada eskalasiyaya ehtiyacı olmayan yeganə şəxs Putindir.

Ana səhifəyə dön