Əzizulla xan Zərğami: şəcərəsinə layiq oğul

Əzizulla xan Güney Azərbaycanın Sərab vilayətində, eləcə də bütün İranda məşhur olan Zərğami soyuna mənsubdur. Bu soyun ulu babası Salehməhəmməd bəy Şatiranlı-Şəqaqidir. O, el içində Ocaq ləqəbi ilə tanınırdı.

Salehməhəmməd bəyin Məhəmmədsaleh bəy adlı oğlu vardı.

Məhəmmədsaleh bəy Salehməhəmməd bəy oğlu Şatiranlı-Şəqaqi Sərab vilayətində anadan olmuşdu. Elə başçılıq etmişdi. Səfəvilər dövlətinin bir çox savaşlarına qatılmışdı. Müqəddəs Məkkəyi-mükərrəmi ziyarət etmişdi.

Əzizulla xan Zərğami: şəcərəsinə layiq oğul

Hacı Məhəmmədsaleh bəyin Xəlifəqulu bəy adlı oğlu vardı.

Xəlifəqulu bəy Hacı Məhəmmədsaleh bəy oğlu Sərab vilayətində doğulmuşdu. Molla yanında oxumuşdu. O, Sərab vilayətində dövran sürən Şəqaqi elinin başçısı idi. Məhin kəndində yaşayırdı. Müqəddəs Məkkəyi-müəzzəmi ziyarət etmişdi.

Hacı Xəlifəqulu bəyin Məhəmmədsaleh bəy adlı oğlu vardı.

Məhəmmədsaleh bəy Hacı Xəlifəqulu bəy oğlu Sərab vilayətinin Məhin kəndində doğulmuşdu. Molla yanında oxumuşdu. Şəqaqi elinə başçılıq etmişdi. Elxan ünvanı ilə el əhlini döyüşlərə aparmış, vergi toplamışdı. Şahdan əvvəlcə sultan, sonra xan ünvanı almışdı. Müqəddəs Məkkəyi-mükərrəmi ziyarət etmişdi.

Hacı Məhəmmədsaleh xanın Xəlifəqulu bəy adlı oğlu vardı.

II Xəlifəqulu bəy Hacı Məhəmmədsaleh xan oğlu Sərab vilayətinin Məhin kəndində dünyaya gəlmişdi. Molla yanında oxumuşdu. Şəqaqi elinə başçılıq etmişdi. Şahdan əvvəlcə sultan, sonra xan ünvanı almışdı. Müqəddəs Məkkəyi-mükərrəmi ziyarət etmişdi.

Hacı Xəlifəqulu bəyin Əli bəy, Mehdiqulu bəy adlı oğlanları vardı.

Əli bəy Hacı Xəlifəqulu bəy oğlu Sərab şəhərində anadan olmuşdu. Mükəmməl mədrəsə təhsili almışdı.

Nadir şahın ölümündən sonra paytaxtdakı qarışıqlıqdan istifadə edən Əli xan özünü həmtayfaları arasında xan elan etdi. O, Məhəmmədhəsən xan Qacarla mübarizədə öz müstəqilliyini qoruyub saxlasa da, Kərim xan Zəndin nominal hakimiyyətini qəbul etməyə məcbur olmuşdu. Lakin onun ölümündən sonra Sərab xanlığı yenidən müstəqilliyə nail olmuş, öz sərhədlərini genişləndirməyə cəhd göstərmişdi.

Əzizulla xan Zərğami: şəcərəsinə layiq oğul

Əli xanın Sadıq xan, Cəfərqulu xan, Qafar xan, Sarı xan, Məhəmmədəli xan adlı oğlanları vardı.

Əli xanın ikinci oğlu Cəfərqulu xan Sərab şəhərində anadan olmuşdu. Mükəmməl mədrəsə təhsili almışdı. Qardaşı Sadıq xana xidmət etmişdi. Xanlığın sərkərdələrindən biri idi.

Cəfərqulu xan 1797-ci ildə qardaşının adından Qaradağ xanlığını idarə etmişdi.

Cəfərqulu xanın Hüseynpaşa xan adlı oğlu vardı.

Hüseynpaşa xan Sərab şəhərində doğulmuşdu. Mükəmməl mədrəsə təhsili almışdı.

Hüseynpaşa xanın Əsgər xan adlı oğlu vardı.

Əsgər xan Sərab şəhərində dünyaya gəlmişdi. Mükəmməl mədrəsə təhsili almışdı.

Əsgər xanın Hüseynpaşa xan adlı oğlu vardı.

II Hüseynpaşa xan Sərab şəhərində dünyaya göz açmışdı. Mükəmməl mədrəsə təhsili almışdı. Zərğaməssəltənə ləqəbini daşıyırdı.

II Hüseynpaşa xanın Əzizulla xan adlı oğlu vardı.

Əzizulla xan Hüseynpaşa xan oğlu 1884-cü ildə Sərab şəhərində dünyaya pənah gətirmişdi. İbtidai təhsilini mollaxanada almışdı. Gənclikdə İran Kazak briqadasının məktəbinə daxil olub və zabit dərəcəsini aldı. Sərvan (kapitan) rütbəsinə qədər İran Kazak briqadasında xidmət etdi. Burda Rza xanın diqqətini cəlb edən əmirlərdən və o dövrdə tanınmış zabitlərdən idi.

Daha sonra jandarma təşkilatına köçürüldü və bir neçə bölmə jandarma təşkilatının, o cümlədən Qəzvin, Zəncan və Sultanabad (Ərak) jandarma təşkilatlarının rəisi idi.

Əzizulla xan Zərğami uniformalı ordunun təsisindən sonra oraya köçürüldü və sərhəng (polkovnik) rütbəsi ilə hərbi məktəbə rəis təyin edildi. Burdakı xidməti fəaliyyəti dövründə özünü parlaq hərb sənəti bilicisi, yaxşı təşkilatçı, bacarıqlı müəllim kimi göstərmişdi.

Əzizulla xan Zərğami 1930-cu ildə bütün ölkənin jandarma təşkilatının başçısı təyin edildi. O, burda sərkərdəlik bacarığı ilə yanaşı polis əməli də nümayiş etdirir. Onun rəhbərlik etdiyi hərbi hissənin nizam-intizam və təchizat məsələləri olduqca ciddi idi.

Əzizulla xan Zərğami: şəcərəsinə layiq oğul

Əzizulla xan Zərğami 1934-cü ildə bütün ordunun qərərgah rəisi oldu ki, sonra bu şura ümumi heyət adlandırıldı və Rza şahın hakimiyyətinin sonuna qədər davam etdi. O, bir müddət də ali hərbi məktəbin rəisi olmuşdur.

Əzizulla xan Zərğami general-mayor rütbəsi ilə təqaüdə çıxmışdı.

Əzizulla xan Zərğami 1949-cu ildə Senatın ilk dövründə Təbrizdən senator vəzifəsinə seçilmişdi və bir dövr Senat məclisində idi.

Əzizulla xan Zərğami 1979-cu ildə və 94 yaşında Tehranda vəfat etdi. (Aqili, Baqir, İranın hökumət edən ailələri, Tehran, Namək, s. 499-500; Dr Baqir Aqili, İranın müasir siyasi və hərbi xadimlərinin tərcümeyi-halları) Rey şəhərində İmamzadə Abdullada dəfn edildi.

Əzizulla xan Zərğami zabitlik adını uca tutan şərəfli bir hərbçi ömrü yaşamışdı...

Müəllifin bütün yazıları - Ənvər ÇİNGİZOĞLU

Bütün yazarlar

Ana səhifəyə dön