Yədulla xan Bəydili: bütün ziddiyyətləri ilə

Azərbaycan xalqının öz mədəni irsi, etnik ənənələri və bənzərsiz tarixi köklərə əsaslanan dəyərləri mövcuddur.

Əcdadlarımız bizim özümüzü bir tam kimi hiss etməyimiz üçün hər şeyi etmişlər. Bu, bizim tarixi və müasir reallığımızdır. Məhz əcdadlarımızın və indiki vətəndaş nəslinin birgə qurucu fəaliyyəti Azərbaycan dövlətinin yaradılması, möhkəmlənməsi və inkişafı üçün baza olmuşdur.

Qeyd etmək yerinə düşər ki, milli tariximiz dəfələrlə təftişlərə məruz qalmış, dövrlərin üstündən xətt çəkilmiş, şəxsiyyətlərə yenidən qiymət verilmiş, dəyərlər yenidən mənalandırılmışdır. Lakin bir sıra səbəblər üzündən keçmişdə çata bilmədiyimiz yeni pillənin keyfiyyətindən danışmalı olsaq, bu gün bizim şansımız var və biz ondan istifadə etməyə borcluyuq.

Yədulla xan Bəydili: bütün ziddiyyətləri ilə

Ölkəmizin daxilində və onun ətrafında cərəyan edən tarixi proseslər əsrlər boyu millətimizin formalaşmasına tamamilə müxtəlif formada təsir göstərmişdir.

Tariximizdə ziddiyyətli simaların mövcud olmasını tarixi gerçəklik və labüd fakt kimi qəbul etmək lazımdır. Belə simalardan biri:

Yədulla xan Şamlı elinin Bəydili oymağının Ocaqlı tayfasındandır. Onların oymağı Zəncan vilayətinin Xərqan mahalında yerləşirdi. Atası Hüseynqulu xan hərbçi olduğundan Yədulla xan 1883-cü ildə Qacarlar dövlətinin paytaxtı Tehran şəhərində dünyaya gəlmişdi. Babi-Hümayunda hərb məktəbində oxumuşdu.

Yədulla xan Bəydili: bütün ziddiyyətləri ilə

Qaradağda Mirpənc Əyyub xana qarşı vuruşmuşdu. Bir güllə ilə Əyyub xanı atından yıxmışdı. Burda göstərdiyi qəhrəmanlığa görə, Rza xan Sipəhin xoşuna gəlmişdi. Onlar öz aralarında qardaşlıq peymanı bağlamışdılar.

1825-ci ildən sonra Rza şah Pəhləviyə xidmət etmişdi. Şah onu silah anbarına rəis təyin etmişdi. Bu vəzifədən sonra Əsləhədarbaşı kimi tanınırdı.

Yədulla xan Azərbaycan Milli hökumətinə qarşı vuruşmuşdu. Qulam Yəhya öz xatirələrində yazır: "Ruznamələr onu da qeyd etmişdilər ki, müxbirlərlə söhbət etdiyim zaman telefon zəng çalır, dəstəyi götürürəm, Kərəc tərəfdən Əsləhəbaşı, Həsən Cahanbəxşi və Məhəmməd Hüseyn xanın atlılarının bizim fədai postumuza basqın etmələri barədə məlumat verilir və mən göstəriş verirəm ki, fədailərimiz müqavimət göstərsinlər və işin gedişi haqda vaxtaşırı məlumat versinlər.

Yədulla xan Bəydili: bütün ziddiyyətləri ilə

Onlardan qüvvələrinin nə yerdə olmasını soruşuram, cavab verirlər qüvvəmiz çatar, tutulmuş əsirin ifadəsindən aydın olur ki, onlar çapqun vurmağa gəlmişlər, əgər gücləri çatmasa yenidən qayıdıb, sərhəddən o taya keçəcəklər.

Məndən sərhədi keçməsinə, düşməni axıra qədər darmadağın etməsinə icazə istəyirlər. Mən göstəriş verirəm ki, sərhədi keçmək olmaz.
Sərhəddin toxunulmazlığı haqda bizim müqaviləmiz var. Biz onu poza bilmərik. Mən özüm də gələ bilməsəm, mətanətinizi əldən verməyin. Düşmən öz əhdini pozub, sərhədi keçibsə də, hər halda biz əhdimizi poza bilmərik. Bizim söhbətimizi qonaqlarımız da eşidirlər". (Qulam Yəhya, Xatirələrim).

Yədulla xan Şiri-Xurşid ordeni ilə təltif olunmuşdu. Bir neçə də medalla ödüllənmişdi.

Yədulla xan Bəydili: bütün ziddiyyətləri ilə

Yədulla xan Bəydili 1960-cı ildə vəfat edib.

Yədulla xan Fərxundə xanım Qaragözlü, Zinət xanım Avşar, İsmətülmülk xanım Mirzani, Zəhra xanım Təbrizi, Zəhra xanım Xədarheymi, Məryəm xanım Qaragözlü və Həmidə xanım Kazımi ilə dünya evinə girmişdi. Bu nigahlardan xeyli övladı vardı.

Yədulla xan Bəydili: bütün ziddiyyətləri ilə