Qiymətli xəzinənin axtarışaları davam etdirilir

Hollandiya Milli Arxivinin bu yaxınlarda ictimailəşdirdiyi xəritə ölkədə çoxlarını həyəcanlandırıb. Təxminən 80 il əvvəl nasist əsgərləri tərəfindən basdırılmış dörd qiymətli sandığın yerini göstərən xəritə ictimailəşdirildikdən sonra 751 sakinin yaşadığı kənddə axtarışlara başlayıblar.

Reyting.az xatırladır ki, 1945-ci ilin yaz aylarında Hollandiyanın nasist işğalından azad edilməsinə cəmi bir neçə gün qalırdı. Alman ordusunun beş əsgəri kəndin kənarındakı meşəlik ərazidə qızıl, qiymətli daş-qaşlar, saatlar olan dörd (döyüş sursatı üçün nəzərdə tutulan-red.) sandığı basdırıblar.

1944-cü ildə Arnhem şəhərində partlayan və küçələrə səpələnmiş bank anbarından tapılan əşyaların dəyərinin milyonlarla ola biləcəyi təxmin edilirdi.

Lakin qəniməti basdıran əsgərlər bir məsələni diqqətdən qaçırıblar: alman ordusunun əsgəri Helmut Sonder onlara çox yaxın idi. Sonder digər əsgərlərin sandıqları basdırdıqları yerə diqqətlə baxaraq yaddaşına həkk edib. Daha sonra çəkdiyi çox detallı xəritə ilə gördüklərini qeydə alıb.

Sonderin bundan sonra başına nə gəldiyi məlum olmasa da, onun çəkdiyi xəritə hazırda Haaqadakı Hollandiya Milli Arxivində saxlanılır.

Qurum yanvar ayında məxfilik müddəti bitmiş minlərlə sənəd ictimailəşdirib. Sonderin çəkdiyi xəritə də həmin sənədlər arasındadır.

Qeyd edək ki, nasistlərin sandıqları basdırdığı güman edilən meşəlik ərazi bu gün 751 əhalisi olan Ommeren kəndinin sərhədləri daxilindədir. Xəritə Hollandiya mətbuatının gündəminə çevriləndə gözlər bu kiçik kəndə dikilib.

Yayda velosiped sürənlərin və düşərgə həvəsgarlarının gəldiyi Ommerendə qış aylarında sükut hökm sürür. Buna görə də xəzinə həvəskarları kəndə gəlməmiş yerli sakinlər axtarışalara başlayıblar. Onlardan bəziləri metal detektoru, çubuq, kürək götürüb meşəyə xəzinə axtarmağa gedir.

Tapdığı qiymətli əşyaları YouTube kanalında nümayiş etdirən həvəskar xəzinə ovçusu Sebastian Hoogenberq bölgədə xəzinə axtarışının təhlükəli ola biləcəyini deyib. Çünki yerin altında İkinci Dünya Müharibəsindən qalma partlamamış bombalar da var. Ommeren Bələdiyyəsinin internet saytında xəzinə ovçularına xəbərdarlıq edilir ki, ərazidən uzaq olsunlar. Çünki yerli qanunlara görə, torpaqda xəzinə axtarmaq qadağandır.

Ommeren əvvəllər də arxeoloji həyəcan yaşayıb. 2016-cı ildə üç xəzinə ovçusu içərisində Roma İmperiyasına aid 31 qızıl sikkə olan sandıq tapıblar.

Hollandiya Milli Arxivindəki sənədlərə görə, xəzinə haqqında şayiələr ilk dəfə 1946-cı ildə Almaniyada yerləşən holland əsgərləri arasında yayılmağa başlayıb. Oğurlanmış əmlakın tapılıb sahiblərinə qaytarılmasına cavabdeh olan qurum 1946-cı ilin dekabrında qutularla bağlı kəşfiyyat məlumatı aldıqda, ərazidə rəsmi axtarışlar aparılıb.

1947-ci ilin yanvarında aparılan ilk axtarışlar yer donduğu üçün uğursuz olub. Metal detektor xarab olduğundan bir neçə həftə sonra ikinci zəngə çatmaq mümkün olmayıb.

1947-ci ilin yayında üçüncü axtarış üçün xəritəni çəkən Sonder Almaniyadan Hollandiyaya aparılıb və xəzinənin yerini göstərməsini istəyiblər. Amma yenə də heç nə tapılmayıb.

Dördüncü və son məhkəmə 1947-ci ilin avqustunda olub. Yenə əliboş qayıdan səlahiyyətlilər, xəzinənin basdırıldığı yerdə olmadığı qənaətinə gəliblər. Ommeren sakinləri daha əvvəl xəzinə haqqında eşitmədiklərini deyirlər.

Təbii ki, bütün bunlar Sonderin uydurması da ola bilər, lakin axtarışlarla bağlı sənədlər Hollandiya hakimiyyətinin xəzinənin real olduğuna inandığını göstərir.

Başqa imkanlar da var. Onlardan biri də odur ki, xəzinə 1947-ci ildə aparılan axtarışların birində tapılıb və yuxarı orqanlardan gizlədilib.

Üçüncüsü və bir çoxlarının fikrincə, ən güclü ehtimal odur ki, xəzinəni basdıran nasist əsgərləri bir anda sakitcə qayıdıb onu götürüblər.

Bu ssenarilərin heç biri sübuta yetirilməyib. Üstəlik, Sonderin hələ də sağ olub-olmadığı məlum deyil.

E. KAMAL

Ana səhifəyə dön