"Tesla" sahibkara problem yaradıb: İlon Mask müflis ola bilər

"Tesla" şirkətinin istehsal etdiyi eyni adlı avtomobillərlə bağlı yaranmış problemlər İlon Maskın biznes imperiyasına təhlükə yaradıb.

Reyting.az "Bloomberg" nəşrinə istinadla bildirir ki, İlon Maskın nəhəng biznes imperiyasının flaqmanı hesab olunan "Tesla" şirkəti son vaxtlar çətin günlərini yaşayır.

Məlumata görə, artıq bazarda elektriklə işləyən avtomobillərin satışı aşağı düşür, həmçinin ehtiyat hissələr ucuzlaşır. Buna görə də işçilər arasında kütləvi narazılıq yaranır və onlar işlərindən ayrılmalı olurlar. Bütün bunlar isə "Tesla"-nın dinamikasına, çalışqanlığı ilə seçilən işçi qüvvəsinə mənfi təsir göstərir və nəticədə iş əmsalı enir.

Artıq investorlar da çox narazıdırlar və İ. Maskdan "Tesla" ilə bağlı problemlərin tezliklə həllini tələb edirlər. İ. Mask isə daha çox "X" adı ilə tanınan sosial şəbəkənin işləri ilə məşğul olur.

Mask eyni zamanda bir neçə şirkəti idarə etməklə çox güman ki, "Tesla"-dan diqqətini yayındırıb və məhz buna görə də həddindən artıq yüklənmiş görünür.

Bildirilir ki, İ. Mask "Tesla" şirkətindən başqa raket şirkəti "SpaceX"-ə, sosial şəbəkə "X"-ə, tunel şirkəti "Boring Company"-yə, neyrotexnik startap "Neuralink"-a, həm də süni intellekt şirkəti "xAI"-lə məşğul olur.

Nəşr xüsusi olaraq vurğulayır ki, İ. Mask çox güclü idarəçi olsa da, bu nəhəng şirkətləri idarə etmək asan deyil.

Statistik rəqəmlərə görə, ümumilikdə İ. Maskın biznes imperiyasında dünya üzrə 130.000 nəfərdən çox insan çalışır ki, bu da əslində formal olaraq, fərqli şirkətlərin konqlomeratıdır, amma praktikada bütün məsələlər ancaq bir şəxsin əlində birləşir. O, eyni zamanda korporasiya rəhbəri ilə məsləhətçilərin və şirkətin direktorlar şurası üzvlərinin, hətta ailə üzvlərinin dar bir dairəsi ilə əhatə olunur. Onlar ona holdinqin bütün aktivlərinin fəaliyyətinin koordinasiyası üçün kömək edirlər, lakin bütün bunlara baxmayaraq, İ. Mask ilə çalışan həmin şəxslərin gördükləri işlərə görə hər hansı mükafatı alıb-almadıqları heç zaman bəlli olmur.

Nəşr yazır ki, "Tesla" və İ. Maskın digər şirkətlərinin uğurları zamanı investorların əksəriyyətinin belə bir idarəetmə modelinin mürəkkəbliyinə bilərəkdən göz yumduqları da məlumdur: “Ancaq indi vəziyyət dəyişib, problemlər qartopu kimi yığılır. "Tesla" öz satışlarının və səhmlərinin azalması prosesləri ərəfəsində daha bir zərbə aldı, "SpaceX" şirkətinin Starlink İnternet layihəsi iflasa uğradı. Sonra məlum oldu ki, bu peyk şəbəkəsinə daxil olmaq üçün həmin terminallar Sudan, Yəmən kimi ölkələrdə qara bazarda aktiv şəkildə satılır. Bu fakt isə sözsüz ki, belə bir şirkətin imicinə böyük zərbədir".

"Bloomberg" bu faktı xatırlatmaqla həm də İ. Maskın qeyri-qanuni satış bazarlarında iştirakına işarə edir.

"Bloomberg"-in məlumatına görə, bu ilin əvvəlindən Maskın sərvəti 27 milyard dollar azalıb. Bu fakt yalnız "Tesla" şirkətinin səhmdarlarının qarşıdan gələn iclasında İ. Maska 56 milyard dollar təzminat ödənməsini təsdiqləyərsə, bu, çox pis başlanğıc olacaq. Belə davamlı proses Maskın müflis olmasına da gətirib çıxara bilər.

Nəşr xatırladır ki, ümumiyyətlə, Amerika Birləşmiş Ştatlarının tarixində ən böyük olan misli görünməmiş bu kompensasiya paketi yanvar ayında Delaver Kanseriya Məhkəməsinin hakimi tərəfindən paketin həmin səhmdarların maraqlarına uyğun olmadığına, İ. Maskın mənafeyi əksinə qərar verdikdən sonra ləğv edilmişdi.

Mütəxəssislərin və fəalların qeyd etdiyi kimi, Maskın müxtəlif şirkətlərin işləri ilə bağlı hədsiz iş yükü hazırda "Tesla" investorlarına qarşı oynayır. Son bir ildə şirkət çox sayda top menecerlərini itirib, maliyyə göstəriciləri isə sürətlə pisləşib.

Analitiklərin fikrincə, İlon Maskın hələ də böyük problemlər yaşadığı əslində onun təkliflərinə inanıb layihələrinə qoşulmuş səhmdarlar üçün də günü-gündən artan böyük risklərdən xəbər verir. Lakin bütün bunlarla yanaşı amerikalı milyardçının hələ ki, batmayan nəhəng imperiyası dərinlikdə çabalayıb çarəsiz şəkildə boğulmasa belə, indi o çox təhlükəli bir fırtına ilə üz-üzədir.

Oqtay QORÇU

Ana səhifəyə dön