Trampı prezident taxtından salmaq istəyirlər

Dəlisov hərəkətləri və bəzən ziddiyyətli bəyanatları ilə dünyaya meydan oxuyan, bir sıra oturuşmuş ticarət və diplomatik sitemləri yerindən oynadan ABŞ prezidenti Donald Trampın karyerası ciddi təhlükə ilə üzləşib.

Reyting.az saytı xarici mətbuata istinadla xəbər verir ki, noyabrın 6-da ABŞ konqresinə keçiriləcək seçkilərdən sonra Trampın rəqibləri onun impiçment məsələsini gündəmə gətirə və buna asanlıqla nail ola bilərlər.

Artıq ABŞ və dünya mətbuatının, o cümlədən siyasi dairələrin əsas müzakirə mövzusu Trampın laxlayan taxtından nə vaxt salınacağı, onun yerinə kimin gətirləcəyi ilə bağlı ehtimallardır. Hələlik bu barədə müzakirələrə toxunmadan Trampın belə vəziyyətlə necə üzləşməsinə qısaca nəzər salaq.

Xatırladaq ki, ABŞ Federal Təhqiqatlar Bürosunun əməkdaşları prezident Donald Trampın keçmiş vəkili Maykl Koeni həbs ediblər. ABŞ KİV-lərinin yaydığı məlumata görə, dələduzluqda ittiham olunan Koen avqustun 21-də özü könüllü FTB-yə gedib. Bu, Koenin vəkilləri ilə prokurorlar arasında əldə edilmiş sövdələşmə çərçivəsində baş tutub. Sövdələşmə Koenin vergilərdən yayınması, Trampın seçkiqabağı kampaniyasının maliyyələşdirilməsi ilə bağlı qanunsuzluqlar, habelə bank sferasında maliyyə fırıldaqları barədə ittihamlara aiddir.

ABŞ mətbuatının xəbərinə görə, sövdələşməyə əsasən, Koen bu ittihamlar üzrə özünü təqsirli bilir, ittiham tərəfi isə ona yüngül cəza tələb etməyə razılaşır. Lakin mənbələr bildirir ki, Koen və prokurorlar həbs müddəti barədə razılığa gələ bilməyiblər. Hüquqşünasın vəkilləri israr edir ki, Koen uzağı üç il həbs cəzası almalıdır. Prokurorlar isə 4 il və daha çox cəzadan danışırlar.

Qeyd edək ki, Maykl Koen Trampın hüquqşünaslar komandasının "1 nömrəli” üzvü olub və həm seçki kampaniyası dövründə, həm də ondan əvvəl hazırki prezidentin maraqlarını müdafiə edib.

Koen FTB-yə təslim olduqdan sonra məhkəməyə çıxarılıb. O, məhkəmədə hər şeyi etiraf edib, maliyyə cinayətlərini Trampın tapşırığı ilə həyata keçirdiyini bildirib.

Trampın saxtakarlığı üzə çıxır

Koen yalan ifadə verməyəcəyinə dair and içərək hakimlərə bildirib ki, Tramp seçkilərin nəticələrinə təsir etmək məqsədi ilə ona iki qadına pul ödəməyi tapşırıb. Söhbət Donald Trampla intim münasibətlərdə olmuş pornoaktrisa Stefani Klifforddan və "Playboy” jurnalının keçmiş modeli Karen Makduqaldan gedir.

Tramp Melaniya ilə evli olduğu halda həmin qadınlarla intim münasibətlərdə olub. Və bu məsələnin seçki kampaniyası zamanı açıqlanmasına və nəticədə seçkilərin nəticələrinə təsir göstərməsinə imkan verməmək üçün vəkili vasitəsilə onlara yüz minlərlə dollar ödəyib.

"Əgər bu qadınlara pul ödəmək Makyl Koen üçün cinayətdirsə, o zaman nəyə görə Donald Tramp üçün də cinayət sayılmasın?”, - Koenin vəkili məhkəmədə sual edib.

Məhkəmə sənədlərində Trampın adı necə çəkilir?

CNN bildirir ki, Koen məhkəmədə birbaşa Trampın adını çəməyib, amma məhkəmə sənədlərində prezidentin adı "Şəxs-1” kimi keçir.

Koen məhkəmədə Trampın seçki kampaniyasını maliyyələşdirmək üçün qanunsuz yollarla 500 min dollar kredit aldığını da etiraf edib.

Koenin vəkili deyib ki, onun müdafiə etdiyi şəxs Rusiyanın seçkilərə müdaxiləsini araşdıran xüsusi prokuror Robert Mülleri maraqlandıra biləcək informasiyaya da malikdir.

Vəkil Lenni Devisin bildirdiyinə görə, Koen xüsusi prokurora 2016-cı il seçkilərində Amerika demokratik sistemini gözdən salmağa yönəlmiş sövdələşmə, Trampın demokratların seçki qərargahına haker hücumları barədə məlumatlı olduğu haqda xüsusi prokurora ifadə verməkdən "xoşbəxt olacaq”.

Maykl Koenin xüsusi prokurora Tramp-Rusiya sövdələşməsi barədə bildiklərini danışması Müllerin ABŞ prezidentinə ittiham irəli sürməsinə gətirib çıxara bilər. Hesab olunur ki, Müller Trampın əleyhinə artıq bir sıra dəlillər toplayıb.

Seçki qərargahının rəhbərini niyə həbs ediblər?

Maraqlıdır ki, ABŞ-da baş verən bütün proseslər president Trampın əleyhinə işləyir. Belə ki, ABŞ-ın Virciniya ştatının Aleksandriya şəhərində federal andlılar məhkəməsi Donald Trampın seşkiqabağı təşviqat kampaniyası qərargahının sabiq sədri Pol Manafort barədə qərar qəbul edib. O, ittiham olunduğu 18 maddədən 8-i üzrə təqsirkar bilinib.

Məlumata görə, ittihamlar üzrə səkkiz maddədən beşi vergilərdən yayınma, biri xarici bank hesablarının rəsmən açıqlanmaması, ikisi bank fırıldaqçılığı ilə bağlıdır. Yerdə qalan 10 maddəni hakim etibarsız hesab edib. Çünki andlılar həmin maddələr üzrə ittihamlar barədə razılığa gələ bilməyiblər.

Vaşinqtondakı siyasi şərhçilər məhkəmənin hökmünü vəkil Robert Müllerin Rusiyanın 2016-cı ildə ABŞ-da prezident seçkilərinə güman edilən müdaxiləsinin araşdırılması işində mühüm qələbəsi hesab edirlər. İttiham aktının hər maddəsi uzunmüddətli həbs nəzərdə tutur. Əgər hakim andlıların nəticələri ilə razılaşarsa, P. Manafortu 80 ilədək həbs cəzası gözləyir. Belə olan halda 69 yaşlı P. Manafort ömrünün qalan hissəsini həbsxanada keçirəcək.

Xüsusi vəkil Robert Müller və onun prokuror komandası Pol Manaforta qarşı hələ fevral ayında ittiham irəli sürüb. İki həftə davam edən məhkəmə araşdırması zamanı vəkil Pol Manafortun dəbdəbəli həyatının xərclərini ödəməsi məqsədilə ABŞ hökuməti orqanlarından milyonlarla dollarları gizlətdiyini sübut etmək və dəlilləri göstərmək üçün onun onlarca mühasibini və köməkçisini məhkəmə qarşısında sorğu-sual edib. Donald Tramp Pol Manafort barədə hökmü “rüsvayçılıq” adlandırıb.

Bununla yanaşı, sentyabr ayında Vaşinqtonda P. Manafortun lobbiçilik fəaliyyəti üzrə dinləmələr başlanacaq.

Prezident vəkilinin suçu nə?

Diqqətçəkən məqam budur ki, Donald Tramp seçki qərargahı rəhbərinin həbsindən daha çox, vəkilinin etiraflarına reaksiya verib. O, etiraflar edən keçmiş vəkili Maykl Koeni kəskin tənqid edib.

Avqustun 22-də yazdığı bir neçə "Twitter" postunda Tramp bildirib ki, Koen pis vəkil olub və o, ABŞ prokurorlarının təzyiqlərinə tab gətirə bilməyib, elə buna görə də sövdələşmə əldə etmək məqsədilə özündən əhvalatlar uydurub.

Tramp yazıb ki, Koenin avqustun 21-də özünü təqsirli bildiyi maliyyə pozuntuları əslində cinayət deyil. Lakin bir çox hüquqşünaslar prezidentin bu mülahizəsini qəbul etməyə də bilərlər.

“Tramp cinayət edib…”

Bu arada Koenin vəkili Lenni Devis "CBS News" kanalına deyib ki, Koenin etirafı və Manhetten məhkəməsində verdiyi ifadələr onun qanunsuz ödənişlər etməyə Tramp tərəfindən sövq edilməsinin aşkar göstəricisidir:

"Bu tamamilə qəti və mübahisəsizdir ki, Donald Trampın vəkilləri xüsusi prokuror Robert Mullerə yazdıqları məktubda prezidentin göstəriş verdiyini qeyd edirlər. Bu isə Maykl Koenin and altında dünən məhkəmədə verdiyi ifadədə işlətdiyi eyni ifadədir”.

Devis deyib ki, Tramp cinayət törədib və ona qarşı ittiham irəli sürülməlidir:

"Əgər o, prezident olmasaydı, aydın şəkildə ittihamla üzləşməli və cinayətinə görə həbsxanaya salınmalı idi. Lakin onun bir prezident kimi ittiham oluna biləcəyi məsələsi barədə qərarı Ali Məhkəmə çıxarmalıdır”.

Sabiq müşavir əks tərəfə keçib

Bu arada ABŞ prezidenti Donald Trampın sabiq müşaviri Maykl Kaputo Ağ Ev liderinin əleyhinə çıxıb. O bildirib ki, impiçment məsələsi çox realdır.

Kaputo “CNN”ə açıqlamasında impiçmentin ABŞ prezidentinin keçmiş şəxsi vəkili Maykl Koenin ifadəsindən sonra baş tutacağını bildirib.

Eyni zamanda, Koen etiraf edib ki, Trampın göstərişi ilə pornoaktrisa Stormi Deniels və “Playboy” modeli Karen Makduqalla susmaları üçün pul ödəyib.
Kaputo bildirib ki, bu, impiçment üçün kifayətdir.

Tramp onu taxtdan salmaq istəyənləri hədələyir

ABŞ president Tramp onu taxtdan salmaq istəyənlərə boyun əymək niyyətində deyil. Üstəlik, əleyhdarlarını təhdid etməkdən də çəkinmir.

Tramp ittihamlara və prezidentliyinə son vermək istəyənləri Amerika iqtisadiyyatı ilə hədələyib. Əlavə edib ki, ABŞ prezidentinə impiçment elan olunması ölkə iqtisadiyyatı üçün acı fəsadlara gətirib çıxaracaq.

O, "Fox News"a müsahibəsində özünün prezidentlik dönəmini də tərifləyib, ölkə iqtisadiyyatının indiyədək olmadığı ən yüksək zirvəyə yetişdiyini bildirib:

"İndi mən başa düşə bilmirəm, bu qədər gözəl iş görənə necə impiçment elan etmək olar. Əgər nə vaxtsa, mənə qarşı impiçment elan etsələr, bazarlar çökəcək, hamı çox kasıb olacaq".

Trampı Mayk Pens əvəz edəcək?

Son olaraq qeyd edək ki, Amerika qanunlarına görə, əgər Tramp vaxtından əvvəl taxtdan salınarsa, onu ölkənin vitse-prezidenti əvəzləyəcək. Yəni prezidentlik postu konqresin təsdiqi ilə avtomatik olaraq vitse-prezident Mayk Pensə ötürülə bilər.

Qeyd edək ki, ABŞ mətbuatı Pensi Amerikanın “Boz kordinalı” adlandırır. İddia edirlər ki, Trampı president postuna əslində, Pens gətirib. O, kölgədə qalaraq, Trampın seçki prosesi zamanı yolunu açan ən vacib fiqur olub. İndisə onun özünün prezident postuna oturması reallığa daha yaxındır.

Pensin gizli həqiqətləri

Bir müddət əvvəl “Tramp haqqında həqiqət” kitabını yazmış jurnalistlər Maykl D`Antonio və Peter Aysnerin hələ xeyli əvvəl yazdıqları “Kölgə prezidenti: Mayk Pens haqqında həqiqət” kitabı bu ilin avqustun 28-də oxuculara təqdim olunacaq.

ABŞ mətbuatının yazdığı məlumata görə, həmin kitabda Pensin bu günə qədər həyat yolu haqda ən xırda incəliklərə qədər yazılıb. Kitabda qeyd edilir ki, İndiana ştatının qubernatoru olmuş Pensin fikrincə, onun dilindən çıxan hər iti kəlmə ilahi bəyandır: “Tanrı istəmədiyi təqdirdə, Tramp – prezident, Pens – vitse-prezident olmayacaqdı. Onun təqdiri ilə Oval Offisə yol açılıb, bu, Tanrının böyük planıdır”.

D’Antonio deyir: “İnsanlar Pensin kim olduğunu anlamırlar. O, dindar-fanatikdir”.

D’Antonionun fikrincə, Pens Ağ Evə, düşünüləndən daha erkən sahib ola bilər. Trampın impiçment perspektivi nəzərə alınmadan. Sadəcə, Tramp iqtidarının kifayət qədər olduğuna qərar verər.

Həmmüəllif D’Antonio deyir: “Mən onun Bill Klinton kimi siyasi cəhətdən möhkəm, səbatlı olduğunu düşünmürəm. O, partizan döyüşünü sevmir. Yalnız onu sevən insanların mitinqlərinə gedir. Buna görə də Pensə daha diqqətlə baxmaq lazımdır”.

“Kölgə prezidenti”də yazılana görə, o, siqaretin xərçəngə səbəb olduğuna inanmır və iqlim dəyişikliyi ilə əlaqədar həyəcan siqnallarının “hökumətin insanların həyatına nəzarəti gücləndirilməsinə dair gizli səylərin idarəedilməz şeytani məqsəd” sayır.

O, afro-amerikalılara zülm etməyi təklif edir. Qubernator olarkən, Pens cinayət törətmədiyi açıq-aydın olan və həbsxanada ömrünün təxminən on ilini keçirmiş zəncini əfv etmə təklifini rədd edib. Həmçinin, Miçiqan ştatındakı Flint şəhərində baş verənlərə bənzər böhranı həll etməyib. Halbuki İndiana şəhərində kasıb, əsasən qaradərililərin yaşadığı insanlar məhəllədə hər gün təhlükəyə məruz qalıb.

D’Antonio deyir: “Məncə, o da, Tramp kimi mövhumatçıdır”.

Seçkilərdə Tim Keynlə vitse-prezident müzakirəsi zamanı Pens, Trampın “audit başa çatdıqdan sonra” vergi bəyannamələrini açıqlaması barədə gülməli söz işlədib və Trampın Vladimir Putinin rəhbərliyini tərifləməməyini iddia edib, halbuki videoyazı əks-iddianı təsdiqləyirdi.

Kitabda deyilir ki, 2016-cı ilin seçkilərinə Rusiyanın müdaxiləsi ilə əlaqədar yüksək səviyyəli bir brifinqdə kəşfiyyat səlahiyyətliləri Pensə bu müdaxilənin nəticələrini hələ təyin etmədiklərini bildirib. Amma sonradan Pens açıq şəkildə heç bir təsirin olmadığını iddia edib.

D’Antonionun sözlərinə görə, Pens öz əxlaqi baxışının dövlət siyasətinə əks olunması vacibliyinə mütləq şəkildə inanır.

D’Antonionun kitabına görə, Pens özünü və xristian döyüşçülərini müqəddəs, lakin məzlum bir qrup olaraq görür və onun gələcək ümidinə əsasən, seçilmiş insanlar kimi, mühafizəkar yevangelistlər, düşmənlərini məğlub edəcək və xristian ümmət yaradacaqlar.

D’Antonio iddia edir ki, əgər Pens Trampın prezidentliyinin ilk dövrünün ikinci yarısında iqtidar sahibi olarsa, 2020 və 2024-cü ildə namizədliyini irəli sürmək haqqı qazanacaq və potensial olaraq 10 il Ağ Evə sahiblik edəcək.

Xatırladaq ki, bu il noyabrın 6-da ABŞ Konqresinə aralıq seçkilər keçiriləcək. Demokratlar Partiyasının bu seçkilərdə çoxluq qazanacağı gözlənilir. O zaman isə Respublikaçılar Partiyasını təmsil edən Donald Trampa qarşı impiçment elan oluna bilər.

Ana səhifəyə dön