Türkiyənin Krımla bağlı mövqeyi Ukraynada narahatlıq yaradıb

“Türkiyə bizə hərbi-texniki və siyasi cəhətdən kömək edib və edir. İşğal olunmuş Krımdan nümayəndə heyətinin Türkiyədə qəbulu təbii ki, müəyyən diplomatik problemlər yaradır, lakin ukraynalı diplomatlar artıq bu məsələyə müvafiq reaksiya veriblər. Strateji qlobal nöqteyi-nəzərdən götürsək, Türkiyə bizim üçün daha çox iş görüb və daha yaxşısını edir. Xüsusilə Krım Platformasının iştirakçısıdır. Türkiyə 1991-ci il sərhədləri çərçivəsində Ukraynanın öz suverenliyini və ərazi bütövlüyünü tamamilə bərpa etməsində maraqlıdır”.

Reyting.az xəbər verir ki, bunu beynəlxalq münasibətlər üzrə ekspert və şərqşünas Yevgeni Dobryak Türkiyənin Ukrayna üçün dost və tərəfdaş olaraq qalıb-qalmayacağını, xüsusən müvəqqəti işğal olunmuş Yaltanın nümayəndə heyətinin İstanbulda qəbulunu necə başa düşməyin lazım olduğuna dair suala cavabında deyib.

Ekspert qeyd edib ki, Türkiyənin Qara dəniz hövzəsində öz təhlükəsizlik strategiyası, Krım və Krım tatarları ilə bağlı gələcək əməkdaşlığa dair öz baxışı mövcuddur.

“Yəni orada çoxlu nüanslar var. Təbii ki, prezident Ərdoğan çox mürəkkəb bir oyun oynayır, deyərdim ki, bıçağın ucuna çox yaxındır. Çünki bu, Yaxın Şərqə, digərlərinə aiddir. Yeri gəlmişkən, sanksiyalardan yan keçdiyi Rusiya Federasiyası ilə müəyyən istiqamətdə əməkdaşlıq da var. Amma hər şeyi tərəzidə götürsək, yenə də Ukrayna üçün Türkiyə və Ərdoğan daha müsbət işlər görüblər”, - Dobryak vurğulayıb.

Ekspert hesab edir ki, Ukrayna Türkiyənin yaxın gələcəkdə Krıma iddialara eyham vura və ya öz maraqlarına uyğun olaraq Ukrayna ilə ziddiyyət təşkil edəcək hansısa ssenarilər həyata keçirə biləcəyindən narahat olmasın: “Türkiyədən hər hansı assimilyasiya və ya gələcək Krıma iddia gözləmək lazım deyil. Məncə, Ərdoğan çox yaxşı başa düşür ki, bizim strateji müttəfiqlərimiz ABŞ, İngiltərə, Avropa ölkələri və digərləri bütün bu mexanizmi tamam başqa cür görürlər. Faktdır ki, Ərdoğan Krıma sərmayə qoymaq, Krımın tatar əhalisi olan yerdə təsir zonasını genişləndirmək istəyir - bunlar onların birbaşa türkdilli qardaşlarıdır, fərqli vəziyyət var. Bəli, o, bu maraqları irəli sürəcək. Amma sizin Krımın idarə olunmasına dair hər hansı iddianız varsa, o zaman belə variantlar olmaz”.

Beynəlxalq əlaqələr üzrə ekspert praqmatik baxımdan Türkiyənin Krımın Ukraynaya çevrilməsinə kömək edəcəyinə əmindir: “Bundan əlavə, onlar gələcəkdə olacaq investisiya və innovasiya layihələri çərçivəsində yarımada ilə iqtisadi və sosial əməkdaşlıqda maraqlıdırlar”.

Qeyd edək ki, noyabrın 2-də işğal olunan Yaltanın “nümayəndə heyəti”nin Türkiyəyə səfəri, Birləşmiş Şəhərlər və Yerli Hakimiyyətlər Beynəlxalq Təşkilatının toplantısında iştirak etməsi barədə məlumat yayılıb. Ukrayna Xarici İşlər Nazirliyi buna dərhal reaksiya verib və müvafiq olaraq işğal altındakı Yaltadan olan “nümayəndə heyətinin” bu səfərini izah etmək xahişi ilə Türkiyəyə müraciət edib. Ukrayna Xarici İşlər Nazirliyi xatırladıb ki, beynəlxalq hüquqa görə, Krım Rusiya tərəfindən müvəqqəti işğal olunmuş Ukrayna ərazisidir. BMT Baş Assambleyasının qətnamələri isə hər bir tərəfdən Krımın statusunu şübhə altına ala biləcək hərəkətlərdən, xüsusən də işğal administrasiyaları ilə təmaslardan çəkinməyi tələb edir.

Onu da xatırladaq ki, sentyabrda Türkiyə prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan yaxın gələcəkdə Ukraynanın Krımı qaytara biləcəyinə inanmadığını deyib.

E. KAMAL

Ana səhifəyə dön