Nekroloqvari sarkastik reportaj » arxiv.reytingaz.info

Akif ƏLİ

(Qara yumor)

“Ölüm-itim” Nyus Xəbər Medianın müxbiri Sevindik Şənsəsin hadisə yerindən eksklüziv reportajını təqdim edirik.

- ...Biz hadisə yerinə çatanda “Çal-Çağır” Mərasim Sarayında böyük izdiham yaşanırdı. Hamı sevinc içərisində deyib-gülür, şənlənirdi. Xalqımıza ağır itki üz verməmişdir. Məlum olduğu kimi, hələ ötən əsrin ortalarından adını çıxarıb dəyirmanda oturan, ortada yeyib qıraqda gəzən, taleyüklü məsələlərdə qeyb olub ara sakitləşəndə üzə çıxan, Şimaldan üfürülüb Cənubda şişirdilən, milli mədəniyyətimizin inkişafında xüsusi xidmətləri olmayan məşhuri-cahan mədəniyyət və incəsənət xƏdimi, sayğıdəyməz Azar Bezarlinski qəflətən vaxtında vəfat etmişdir.

Bu əlamətdar hadisə münasibətilə yaradılan Basdırma Komissiyası “Çal-Çağır” Mərasim Sarayında mərhumu sevməyənlərin iştirakı ilə təntənəli vida mərasimi keçirirdi. Komissiyanın poçtuna Azar Bezarlinskinin ölümü münasibətilə hər tərfdən təbrik teleqramları daxil olmaqda idi.

Ömrünü cəfəng əsərlər yaratmağa sərf edərək, daimi eyforiya içində yaşayan bu görkəmsiz sənətkarın ictimai əhəmiyyətsiz fəaliyyəti, həmkarlarına qarşı mütəmadi qabalıq və kobudluq etməsi, eləcə də orijinal əsər adına ortaya çıxartdığı plagiat kompozisiyaları müəllifə böyük hörmət gətirməmiş, oxucu-tamaşaçı-dinləyici sevgisi qazandırmamışdır.

Əsasən kreativ üslubda gözəgirənlik, bacarıqlı sürtüklük və fövqəladə sırtıqlıq fəaliyyəti, həmçinin genetik satqınlıq xidməti sayəsində mahir demaqoq özünə xeyli döş nişanı, vımpel, sertifikat, tərif blankı, titul vərəqləri yığmış, oğluna, qızına, nəvəsinə, nəticəsinə və kötücəsinə bəs qədər evlər, bağlar, bağçalar, avtomaşınlar, geyim və zinət əşyaları toplamış, xüsusilə külli miqdarda zəhmətsiz qonorarlar əldə edə bilmişdir.

Anbar, zirzəmi və arxiv rəflərində toz basmış xeyli sayda mənasız əsərlərinin süni intellekt xətti, elmi-ədəbi-bədii-sənədli-publisistik-fantastik əsərlərindəki saxta süjetlər, cılız obrazlar, bağ-bağça, meydan, teatr, kino, radio, televiziya, sirk və konsert zallarının repertuarında daim nümayiş etdirilən cızma-qaralarındakı əllaməçilik və aşağı sənətkarlıq xüsusiyyətləri bir qayda olaraq geniş oxucu-tamaşaçı-dinləyici kütləsinin lağ obyektinə çevrilmişdir.

Sənət aləminə qədəm qoyduğu uzaq dövrlərdən başlayaraq, ancaq özünü və özününküləri tərif, təqdir və təbliğ edən, bütün ictimai-siyasi-elmi-mədəni-dini tədbirlərdə görünən, yüksək maaş, mükafat, qonorar, təltif, bölgü siyahılarında təvazökarlıqla birinci öz adını yazan mərhumun dar çərçivəli yaradıcılıq imkanları geniş kütlələri maraqlandırmamış, qədirbilən sənətsevərlər tərəfindən hərarətlə rədd edilmişdir.

“Çal-Çağır” Mərasim Sarayına toplaşan həmkarları mərhumla vidalaşmaq üçün böyük məmnunluq və sevinc hissləri ilə ard-arda səhnəyə qalxır, tribuna arxasında növbə tuturdular. Onlar candərdi çıxış edərək görkəmsiz sənətkarın sönük yaradıcılığından alovlu nitqlər söyləyir, əsərlərinin aşağı səviyyəli sənətkarlıq xüsusiyyətlərindən boğazdanyuxarı danışırdılar.

Şadyanalıq tədbirində çıxış edənlər heç vaxt əlindən yaxşılıq gəlməyən Azar Bezarlinskinin kimsəyə aman vermədən bütün şəhər, rayon, qəsəbə, kənd və məhəllə klublarında, irili-xırdalı mədəni-maarif-sənət ocaqlarında, fabrik-zavod-kolxoz-sovxoz-ferma sahələrində, xeyir-şər meydanlarında məcburi qaydada nümayiş etdirilən cızma-qaralarından mənasız sitatlar gətirdilər.

Əsas etibarilə nəsillikcə istedaddan məhrum oğul-qız-nəvə-nəticə-qohum-əqraba-tanış-bilişlərini irəli çəkən, yol göstərən, işə düzəldən, qabağa itələyən, əksinə, istedadlı yaradıcı gənclərin isə qənimi olan, daim yolunu kəsən, qarşılarına kötük itələyən, əngəl törədən, inkişaflarına mane olan, aramsız zəng, donos, şikayət, anonim və böhtanları ilə onları bezdirib həvəsdən salan, yaradıcılıqdan uzaqlaşdıran, lazım gəldikdə hətta işdən çıxartdırıb çörəyinə bais olan Azar Bezarlinskinin “Beynəlxalq Qrinviç Etalon Sisteminə” uyğunlaşdırılmış əsil fantasmaqorik “ziyalı” xasiyyətinin görməmiş cəhətlərini, mahiyyətindəki şərbazlıq xüsusiyyətini və gələcək nəsillər qarşısındakı pisniyyətli xidmətlərini dönə-dönə vurğuladılar.

Şən əhval-ruhiyyədə keçən təntənəli hüzr mərasiminin rəsmi hissəsi sona çatdıqa, səhnədə özünəməxsus tərzdə köndələn uzandırılan Azar Bezarlinskinin nəşini şəhərin yay günlərində tezbazar sürüyüb binadan açıq havaya çıxartmazdan əvvəl, görkəmsiz sənətkarın bütün üslub, növ və janrlarda yazıb-pozduğu, uzun illər xalqın gözünü yağır edən, zövqünü korlayan mənasız cızma-qaralarından ibarət bədii proqram bir daha zala toplaşanların baş-beynini apardı, son dəfə hamının zəhləsini tökdü.

Nəhayət, mərhumla vidalaşma konsert-tamaşası başa çatdı. İstedadsız mədəniyyət və incəsənət xƏdiminin nəşi sevinc göz yaşları içində gurultulu alqışlarla qırmızı limuzin-katafalka yükləndi və şəhərin ucqar məzarlığına doğru yola salındı.

İlk andan şən-şaqraq qəhqəhələrlə cənazə törəninin arxasınca yürüyən izdihamın əksəriyyəti tədricən dəstədən geridə qalıb, Mərasim Sarayında təşkil olunmuş vida banketinə qayıtdı. Yolboyu get-gedə seyrələn insan kütləsindən axıra iki cüt-bir tək Basdırma Komissiyasının üzvləri qaldılar. Onlar hamını bezdirib zəhləsini tökmüş görkəmsiz sənətkarın cəsədini məzarıqda intizarla gözləyən qəbirqazanlara təhvil verdilər.

Namuslu fəhlələr xalq arasında “görməmiş ziyalı” kimi tanınan mərhum haqqında bir-birindən məzəli anekdotlar danışa-danışa, meyiti hələ bir il əvvəldən qazılıb hazır saxlanan məzara quylayıb, dərhal üstünü torpaqladılar. Mərhumun qəbrinin üzərinə nəvazişlə qanqal, gicitkan, dəvədabanı, keçiəmcəyi, ayıpəncəsi budaqları düzüldü. Ətrafına qaratikan kolları əkildi. Ruhuna yekdilliklə lənətlər yağdırıldı.

Ən sonda hamı bir ağızdan üç dəfə xorla “Lənət, lənət, lənət!” deyib dərindən nəfəs aldı və şükr edə-edə vaxt itirmədən maşınlara əyləşib “Çal-Çağır” Sarayındakı vida banketinə tələsdi. Məşhuri-cahan sənətkarın üstünü torpaq örtən kimi dərhal unudulmuş, varlığı-yoxluğu bilinmədən tamamilə yaddan çıxmışdı...

Biz də qızmar günəş altında istidən quruyan boğazımızı yaşlamaq üçün, Azar Bezarlinskinin dəfn təntənələrindən hazırladığımız xüsusi reportajı məzarlıqdakı hörmətli axundun yekun duası ilə bitirib, vida şənliyinə yollanırıq: “İlahi, xalqımıza bir də belə müsibət göstərmə!”

16.07.2024

Müəllifin bütün yazıları - Akif ƏLİ

Bütün yazarlar

Ana səhifəyə dön