Professor: “İctimai təşkilatlar ekologiya ilə bağlı daim monitorinq keçirməlidir”

“Pandemiya ilə əlaqədar dünya miqyasında istehsal sənaye məhsullarının, təbiətə buraxılan karbon oksidin və digər ağır metalların miqdarı azalıb”.

Bunu Reyting.az-a Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetinin professoru, Azərbaycan Ekologiya Standartlarının Monitorinq Fondunun prezidenti Rauf Sultanov deyib. R. Sultanov bildirib ki, bu dövrdə Azərbaycanda da sənaye məhsullarının istehsalı bir qədər azalıb. Bu isə ətraf mühitin çirklənməsinin azalmasına səbəb olub:

“Bakı şəhərində atmosferin çirklənməsində 60-65 faiz nəqliyyat vasitələri rol oynayır. Yəni bu çirklənmə o qədər də sənaye müəssisələrindən asılı deyil. Nəqliyyat vasitələri Bakıda və digər iri şəhərlərdə atmosferin çirklənməsinə səbəb olur. Bu istiqamətdə Azərbaycanda müəyyən işlər görülür. Azərbaycana gətirilən yeni avtomobillərdən havaya buraxılan qazların tərkibində karbonun miqdarı sıfırdır. Amma məsələ odur ki, bahalı maşınların karbiratorları müəyyən müddət sonra dəyişməlidir. Bu dəyişilmir, ona görə də buraxılan karbon oksidin miqdarı 0.3 faizdən 5-6 faizə yüksəlir”.

Ekoloq əlavə edib ki, Azərbaycanda atmosferin çirklənməsi ilə əlaqədar faktorlar çoxdur və bununla bağlı dövlət səviyyəsində müəyyən işlər görülür:

“Bu gün Bakıda havanı çirkləndirə biləcək zavodların əksəriyyəti əvvəlki illərdən fərqli olaraq şəhər ətrafında yerləşdirilib. Pandemiya dövründə atmosferə buraxılan çirkli qazların miqdarı bir qədər azalmışdı. Buna baxmayaraq karantin rejimində müəyyən yumşalmalara başlanılıb. Nəqliyyat vasitələri həftəsonları işləmirdi. Bunların atmosferin çirklənməsinin qarşısının alınmasında olduqca böyük rolu var. Ayın 1-dən şəhərlərarası nəqliyyat vasitələrinin işləməsi də atmosferin çirklənməsinə çox güclü təsir göstərəcək”.

R. Sultanovun sözlərinə görə, Bakı şəhərində küləkli havalarda tozun çox olması, avtomobillərin sürətli hərəkəti və tikinti ilə əlaqədar səslər səs çirklənməsinə səbəb olur:

“Səslə bağlı normalar var. Azərbaycanda pandemiya dövründə tikinti 30 faiz artıb, daha sürətlə inkişaf edib. Bu, həm tozun miqdarını artırır, həm də səs-küyün əmələ gəlməsinə təsir göstərir. Bunlar insan sağlamlığına təsir göstərən amillərdən biridir.

Azərbaycanda daha az yanacaqla işləyən nəqliyyatlardan istifadə edilməlidir. Məsələn, velosiped, motosiklet və s. Şəhərdə iritonajlı maşınların idarə olunmasının qarşısının alınması, karbiratorlara nəzarət edilməsi, mütəmadi monitorinqlərin keçirilməsi lazımdır.

İctimai təşkilatlar daim monitorinq keçirməlidir. Azərbaycan Ekologiya Standartlarının Monitorinq Fondu olaraq əvvəllər tez-tez montorinqlər keçirirdik. Bununla bağlı dəyirmi masalarda problemləri müzakirə edib, aradan qaldıırlması üçün tövsiyələr verirdik.

Fond dövlət hesabına müəyyən layihələri həyata keçirir. Azərbaycanda 10 milyon əhali var, 6-7 milyonunu ekoloji vəziyyətin qorunmasına cəlb etmək mümkün olsaydı nəticələr yaxşı olardı. İctimai təşkilatlar da bu istiqamətdə iş aparmalıdır”.

Reyting.az

Ana səhifəyə dön